Możliwość samodzielnego wyboru urzędu przez bezrobotnego - KS Service
+
KSSERVICE

Możliwość samodzielnego wyboru urzędu przez bezrobotnego

Możliwość samodzielnego wyboru urzędu przez bezrobotnego
04/11/2022

Możliwość samodzielnego wyboru urzędu przez bezrobotnego

Jednym z istotnych elementów projektu ustawy o aktywności zawodowej jest ulepszenie dostępu do powiatowych urzędów pracy dla osób bezrobotnych i pracodawców oraz zapewnienie większej elastyczności w funkcjonowaniu tych placówek. Nowe przepisy utrzymają do 2026 roku dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników pośredniaków, a także zmieniają zasady przyznawania tym osobom dodatków motywacyjnych. Ustawa ta zastąpić ma obowiązującą obecnie ustawę z 20 kwietnia 2004 roku o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy.

Co dziś wiemy o funkcjonowaniu powiatowych urzędów pracy i jakie są najważniejsze zadania tych placówek?

Obecnie funkcjonuje 340 powiatowych urzędów pracy obsługujących 380 powiatów i miast na prawach powiatu. Do najważniejszych zadań tych jednostek należy:

  • rejestracja osób bezrobotnych i osób poszukujących pracy
  • udzielanie pomocy w znalezieniu zatrudnienia poprzez pośrednictwo pracy i poradnictwo zawodowe
  • organizowanie, inicjowanie i finansowanie usług oraz instrumentów rynku pracy
  • przyznawanie i wypłata zasiłków oraz innych świadczeń
  • finansowanie kształcenia ustawicznego zatrudnionych
  • pomoc pracodawcom w pozyskiwaniu pracowników
  • opracowanie i realizacja programu promocji zatrudnienia i aktywizacji lokalnego rynku pracy, jako części powiatowej strategii rozwiązywania problemów społecznych

Powiatowe urzędy pracy zatrudniają łącznie 17.380 pracowników, w tym na stanowiskach: doradca klienta, pośrednik pracy, specjalista do spraw programów, doradca zawodowy, specjalista do spraw rozwoju zawodowego.

Na jednego pracownika powiatowego urzędu pracy przypada średnio 52 bezrobotnych, lecz ta liczba jest dość zróżnicowana biorąc pod uwagę poszczególne urzędy pracy, bowiem minimalna liczba bezrobotnych przypadająca na jednego pracownika urzędu pracy to 17 osób i taka sytuacja ma miejsce w Kępnie, a maksymalna liczba bezrobotnych na jednego pracownika urzędu pracy jest w Przemyślu i jest ich aż 107.

Jakie zmiany przewiduje projekt ustawy o aktywności zawodowej przygotowany przez Ministerstwo Rodziny i Polityki Społecznej i jakie niesie za sobą niebezpieczeństwa?

Projekt ustawy o aktywności zawodowej, która zastąpić ma ustawę o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, przewiduje między innymi zniesienie właściwości urzędu pracy ze względu na miejsce zameldowania osoby bezrobotnej, bowiem obecnie aby osoba bez pracy mogła się zarejestrować w urzędzie pracy albo skorzystać z przygotowanego przez ten urząd instrumentu aktywizacji, jak szkolenie czy staż, zobowiązana jest do zgłoszenia się do urzędu pracy znajdującego się w rejonie swojego miejsca zameldowania. Miejsce zameldowania nie zawsze pokrywa się z aktualnym adresem zamieszkania, stąd nierzadko pojawiały się problemy w tym aspekcie. Po zmianie przepisów będzie można skorzystać z usług urzędu pracy, który znajduje się na terenie miejsca zamieszkania osoby bezrobotnej.

Przeczytaj  Jakie oczekiwania finansowe podawać na rozmowie o pracę?

Kiedy wchodziła w życie ustawa o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy nie funkcjonowała wówczas tak ogromna mobilność zawodowa i rodzinna jak ma to miejsce obecnie, szczególnie wśród osób młodych. Zmiana przepisów ułatwi osobom bezrobotnym kontakt z urzędnikiem urzędu pracy i dopełnienie wszelakich potrzebnych formalności.

Z zaproponowaną zmianą regulacji nie zgadzają się pracownicy urzędów pracy, bowiem widzą oni pewne zagrożenia z tym związane, tak np., że dogodność ta może być wykorzystywana do rejestrowania się przez osoby bezrobotne w tych urzędach, które funkcjonują na terenie o wyższej stopie bezrobocia, bowiem w takich urzędach obowiązuje wydłużony okres wypłaty zasiłku.

Proponowane ułatwienie może generować problemy także odnośnie różnych form aktywizacji, a szczególnie przy bonie na zasiedlenie. Jest on bowiem przyznawany osobom, które wyprowadzają się do innej miejscowości w celu podjęcia pracy, a jedynym warunkiem przyznania tego bonu jest to, by miejscowość docelowa znajdowała się co najmniej 80 km od miejsca zameldowania osoby bezrobotnej.

Również pracodawcy będą mieli możliwość wyboru urzędu pracy, z którym chcą współpracować.

Zmienione przepisy wynikające z projektu ustawy o aktywności zawodowej likwidować będą obecną przeszkodę przyznania wsparcia w postaci wystąpienia pokrewieństwa między osobą bezrobotną, a pracodawcą. Po zmianie przepisów pokrewieństwo to nie będzie stanowiło przeszkody i osoby spowinowacone łączyć będzie mogła umowa w ramach innych form pomocy, na przykład stażu.

Obecne przepisy ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy wymuszają na pracownikach urzędów pracy, by dla każdej osoby bezrobotnej opracowany został indywidualny plan działania (IPD) w ciągu 60 dni od daty jej zarejestrowania. Przepisy po zmianach dadzą możliwość przygotowania IPD tylko wówczas, gdy:

  • osoba bezrobotna będzie widniała w rejestrze urzędu przez ponad 120 dni w ciągu ostatnich 180 dni, a zatem będzie należała do grona osób długotrwale bezrobotnych
  • osoba bezrobotna nie ukończyła 30 roku życia
  • osoba bezrobotna sama zawnioskuje o przygotowanie IPD

Takie rozwiązanie oznacza zdecydowane zmniejszenie biurokracji, którą w niektórych przypadkach pracownicy urzędu pracy określają mianem pozbawionych sensu. Tłumaczą to tym, że są osoby, które widnieją w rejestrze bezrobotnych tylko po to, aby skorzystać z dotacji na założenie działalności gospodarczej. Mają one gotowy pomysł na własny biznes, a przepisy wymuszają przygotowanie dla nich IPD.

Przeczytaj  Polski rynek pracy w kontekście pracownic z Ukrainy

Dodatkowa zmiana odnośnie IPD nakazywać będzie większą częstotliwość kontaktów pracownika urzędu z bezrobotnym, na co najmniej raz na 15 dni w miejsce obecnie obowiązującej regulacji, która przewiduje ów kontakt nie rzadziej niż raz na 2 miesiące.

Kolejną zmianą zaproponowaną wy projekcie ustawy o aktywności zawodowej jest odniesienie do usług poradnictwa zawodowego, gdzie katalog tych usług zostanie rozszerzony o osoby, które nie są zarejestrowane w urzędzie pracy czy, jak np. studenci lub matki wracające na rynek pracy po urlopie macierzyńskim czy wychowawczym. W efekcie tych zmian osoby te nie będą musiały przechodzić całej procedury rejestracji jako osoba bezrobotna w celu skorzystania z porady specjalisty.

Jak w projekcie ustawy o aktywności zawodowej odniesiono się do dofinansowania z Funduszu Pracy kosztów wynagrodzeń pracowników powiatowych urzędów pracy i do dodatku motywacyjnego?

W propozycji nowej ustawy zawarto również przepisy dotyczące przekazywania powiatom pieniędzy z Funduszu Pracy na dofinansowanie kosztów wynagrodzeń pracowników powiatowych urzędów pracy. Takie rozwiązanie funkcjonowało w latach 2014 – 2017 i było przedłużane na każdy kolejny rok na mocy ustaw okołobudżetowych. Nowe przepisy zakładać będą takie dofinansowanie w latach 2023 – 2026. Otylia Tułacz– Kostrzycka, zastępca dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w Legnicy zauważa, że mechanizm ten powinien być wpisany do ustawy na stałe, to dawałoby większą stabilność dla działalności urzędów pracy, a zaproponowane rozwiązanie powodować będzie zagrożenie brakiem środków na wynagrodzenia po 2026 roku.

Obecnie obowiązujące przepisy z ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy przewidują dodatek motywacyjny dla osób, które są zatrudnione na stanowiskach: pośrednik pracy, doradca zawodowy, specjalista ds. rozwoju zawodowego, specjalista ds. zatrudnienia, a także doradca EURES, czyli pracownik sieci współpracy publicznych służb zatrudnienia. Dodatek ten wynosi 600 zł miesięcznie, a jego wypłata przewidziana jest na 3 miesiące. Po zmianie przepisów świadczenie to rozszerzone będzie w taki sposób, że wypłata będzie mogła być dokonywana raz na kwartał w wysokości 1.500 zł dla każdego pracownika realizującego ustawowe zadania ze szczególnym zaangażowaniem i podnoszącego swoje kwalifikacje zawodowe. Takie rozwiązanie pozwoli wypłacić dodatek motywacyjny także osobom zajmującym się rejestracją lub przyznawaniem świadczeń, bowiem osoby te obecnie nie są uprawnione do jego otrzymywania.

Podsumowując, planowana zmiana ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy na ustawę o aktywności zawodowej przewiduje zmianę szeregu dotychczasowych zasad funkcjonowania urzędów pracy, które docelowo wpłyną na łatwiejszy dostęp osób bezrobotnych do instrumentów aktywizacji na rynku pracy. Zmiany te podyktowane są koniecznością dostosowania przepisów do zaobserwowanej obecnie mobilności zawodowej i rodzinnej osób bezrobotnych, zwłaszcza w młodym wieku. Nastąpi rezygnacja z przypisania właściwości urzędu do miejsca zameldowania i rozszerzone ono będzie także o miejsce zamieszkania. Zniesiona zostanie przeszkoda w przyznaniu wsparcia polegająca na występowaniu pokrewieństwa między osobą bezrobotną a pracodawcą, a także zrezygnowano z obowiązkowego indywidualnego planu działania dla każdego bezrobotnego.